ภาพมีชีวิตสายพันธุ์ & Care Sheet
มดละเอียดบ้าน
Monomorium pharaonis · Pharaoh Ant
ภาพ © Thilina Hettiarachchi · CC BY-NC
มดขนาดจิ๋วสีเหลืองน้ำตาลที่มีระบบสังคมหลายนางพญาสุดซับซ้อน ขยายรังได้เร็วมากผ่านการแตกรังย่อย เป็นมดที่พบได้ทั่วไปในบ้านเรือนเขตร้อนทั่วโลก
ภาพรวม
อุณหภูมิ
27–30°C
ความชื้น
60–80%
อาหาร
น้ำหวาน · แมลง
รูปแบบรัง
อะคริลิก / หลอดทดลอง / Ytong
การเติบโต
เร็ว
ขนาดอาณาจักร
1,000–3,000 ตัว
- ความยาก — เป็นมดขนาดเล็กจิ๋วที่หลบหนีเก่งมาก ขยายพันธุ์และขยายรังอย่างรวดเร็วโดยการแยกมดควีน (Budding) จนควบคุมยากในบ้านเรือน
- ขนาดอาณาจักร — สามารถมีมดงานได้มากกว่า 300,000 ตัว และมีมดควีนหลายร้อยตัวในรังเดียว
- โอกาสพบเจอ — มดที่มีข้อมูลบันทึกพบมากที่สุดในกลุ่ม เจอได้บ่อยตามธรรมชาติ — มีบันทึกยืนยันพบในไทยโดยตรงด้วย; เคยมีวางขายในร้านนักเลี้ยงมดต่างประเทศ (แต่ปัจจุบันหมด/ไม่พร้อมส่ง) · บันทึกในไทย 23 · บันทึกทั่วโลก 3,483 · ตลาดนักเลี้ยง: เคยมีขาย ตอนนี้หมด
ระดับนี้คิดจากจำนวนบันทึกในฐานข้อมูลสากล (GBIF · AntWeb · iNaturalist) ไม่ใช่ความชุกในไทยโดยตรง — น่าเชื่อถือสูง — มีบันทึกพิกัด/ตัวอย่างในไทยจริง (GBIF/AntWeb)
อาหารที่กิน
ขนาดตัว
ความยาวลำตัวแต่ละวรรณะ และภาพเทียบขนาดจริงบนบัตรเครดิต
เทียบขนาดจริงกับบัตรเครดิต
มดวาดตามสเกลจริงบนบัตรมาตรฐาน (85.6 × 54 มม.) — ถือบัตรจริงทาบหน้าจอแล้วปรับสไลเดอร์ให้ขนาดบัตรตรงกัน จากนั้นมดจะแสดงขนาดจริง
~1.8 มม.
~4 มม.
นิสัยและการเลี้ยง
การป้องกันตัว
ดุร้ายโจมตีเมื่อถูกรบกวน — ควรระวังเวลาจัดการ
โปรไฟล์โคโลนี
โครงสร้างราชินี
หลายราชินี (polygyne)
การพักหนาว
ไม่ต้องพักหนาว
การเติบโต
เร็ว
ข้อมูลเชิงลึก
มดละเอียดบ้าน (Monomorium pharaonis) เป็นมดขนาดจิ๋วสีเหลืองน้ำตาลที่พบได้ทั่วไปตามบ้านเรือนในเขตร้อนทั่วโลก มีระบบสังคมแบบหลายนางพญาที่ซับซ้อนและขยายอาณาจักรได้รวดเร็วมาก เป็นมดที่นักเลี้ยงมดทั่วโลกนิยมศึกษาพฤติกรรมสังคม
รูปร่างและลักษณะเด่น
ตัวงานมีขนาดเล็กมากเพียง 1.5–2 มิลลิเมตร ลำตัวสีเหลืองน้ำตาลอ่อนถึงน้ำตาลแดง ปล้องท้องส่วนปลายมีสีเข้มกว่าเล็กน้อย ลักษณะโดยรวมค่อนข้างเรียบเนียนไม่มีหนามหรือส่วนยื่นเด่นชัด

ภาพ © Thomas Dean · CC BY-NC
พบที่ไหน อยู่แบบไหน
เชื่อว่ามีถิ่นกำเนิดในเขตร้อนของเอเชีย ปัจจุบันแพร่กระจายไปทั่วโลกกว่า 25 ประเทศ อาศัยอยู่ได้ทั้งในอาคารที่มีความอบอุ่น ผนังบ้าน ท่อประปา หรือแม้แต่ในอุปกรณ์ไฟฟ้า

ภาพ © Steele Xia · CC BY-NC
พฤติกรรมเด่น: สังคมหลายนางพญาสุดซับซ้อน
มดละเอียดบ้านมีระบบสังคมแบบหลายนางพญาและหลายรังย่อยในอาณาจักรเดียว (polygyne-polydomous) ทำให้ขยายพันธุ์และย้ายรังใหม่ได้อย่างรวดเร็วโดยไม่ต้องรอบินผสมพันธุ์ เพียงแค่ราชินีพร้อมตัวงานบางส่วนแยกตัวออกไปตั้งรังใหม่ก็เพียงพอ
กินอาหารได้หลากหลายทั้งของหวานและโปรตีน วางแนวทางเดินด้วยฟีโรโมนอย่างชัดเจนและหากินได้ตลอด 24 ชั่วโมง ไม่แบ่งแยกระหว่างรังต่างถิ่นทำให้ตัวงานจากรังต่างกันสามารถรวมกันได้

การเลี้ยงในกล่องเลี้ยง
อุณหภูมิที่เหมาะสมอยู่ที่ 27–30°C เป็นมดที่ชอบความอบอุ่นมากและไม่ทนต่อความหนาวเย็น ความชื้นปานกลางถึงสูง 60–80% ให้อาหารด้วยโปรตีนอย่างจิ้งหรีดหรือไข่ต้มร่วมกับน้ำหวานหรือน้ำผึ้งอย่างสม่ำเสมอ
ความยากอยู่ตรงไหน
จัดเป็นมดระดับปานกลาง เพราะแม้จะเลี้ยงง่ายแต่ขยายพันธุ์เร็วมากจนต้องควบคุมขนาดรังอย่างระมัดระวัง ขนาดรังที่ระบุไว้ (1,000–3,000 ตัว) เป็นขนาดทั่วไปในการเลี้ยง แม้ในธรรมชาติแบบรังรบกวนที่ไม่ควบคุมอาจมีจำนวนมากถึงหลักล้านตัวได้
คลังภาพ
ภาพ © Thilina Hettiarachchi · CC BY-NC
ภาพ © Thomas Dean · CC BY-NC
ภาพ © Steele Xia · CC BY-NC
ภาพ © Siuyeung Ho · CC BY-NC-ND
ภาพ © Siuyeung Ho · CC BY-NC-ND
ภาพ © jknishikawa · CC BY-NC
ภาพมีชีวิตมาจากผู้ถ่ายในชุมชน iNaturalist สัญญาอนุญาต CC BY-NC — ให้เครดิตผู้ถ่ายทุกภาพ
แหล่งอ้างอิง
เนื้อหาภาษาไทยเรียบเรียงขึ้นใหม่จากข้อเท็จจริงในแหล่งอ้างอิงข้างต้น ไม่ได้คัดลอกถ้อยคำ · ความมั่นใจของข้อมูล: สูง
หน้านี้เป็นข้อมูลการเลี้ยงอย่างเดียว — มดมีชีวิตยังไม่เปิดขายบนเว็บ เพื่อความปลอดภัยของสัตว์ระหว่างจัดส่ง
